چالش قطعی برق بدون جدول خاموشی در صنعت

ناترازی انرژی و قطعی‌های مکرر برق در ایران، تولید صنعتی و امنیت اقتصادی کشور را با چالش‌های جدی مواجه کرده است. بر اساس اعلام توانیر، صنایع مستقر در شهرک‌های صنعتی حداقل دو روز در هفته و سایر بنگاه‌های تولیدی و خانوارها با خاموشی روزانه به مدت دو ساعت مواجه ‌هستند. اما نکته قابل‌توجه آن است که، شیوه توزیع یکنواخت خاموشی‌ها بدون توجه به اهمیت استراتژیک و اقتصادی صنایع، بهره‌وری تولید را با شدت بیشتری کاهش داده و رشد اقتصادی را تهدید کرده است.

به گزارش تابناک توسعه فیدار، کارشناسان بر این باورند که در شرایط محدودیت عرضه برق، منطق اقتصادی حکم می‌کند بار اصلی خاموشی‌ها از دوش بخش‌های مولد برداشته شود تا صنایع تولیدکننده کالاهای اساسی و استراتژیک با کمترین اختلال مواجه شوند. از سوی دیگر، سیاست‌های مربوط به مدیریت مصرف برق در بخش صنعت باید بر پایه توافقی متقابل میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان شکل گیرد تا ضمن بهینه‌سازی تقاضا، امکان تدوین فهرستی از صنایع بر اساس اولویت‌های مورد توافق دو طرف فراهم شود.

کارشناسان فنی حوزه برق معتقدند خاموشی‌های گسترده، توان تولید را به‌شدت تضعیف کرده و به‌دلیل فقدان زیرساخت‌های هوشمند، امکان اجرای خاموشی‌های انتخابی و نظام اولویت‌بندی‌شده جامع در شرایط فعلی بسیار دشوار است. اما مدیریت خاموشی در بخش صنعت امری ممکن و به مراتب آسان‌تر از مدیریت تقاضا بخش شهری است. شواهد نشان می‌دهد حتی در صورت آغاز فوری نصب تجهیزات هوشمند، پیاده‌سازی کامل این طرح، فرآیندی زمان‌بر است.

در کوتاه‌مدت و فارغ از کارخانه‌های مستقر در شهرک‌های صنعتی یا مناطق حاشیه‌ای، یکی از راهکارهای مطرح برای مدیریت بهینه خاموشی‌ها در سطح شهر، پرهیز از قطع برق بنگاه‌های اقتصادی‌ است که به تولید کالاهای اساسی و مورد نیاز شهروندان مشغول هستند. در شرایطی که تحریم‌های خارجی و نااطمینانی‌های سیاسی-اقتصادی، توسعه بلندمدت ظرفیت تولید برق از طریق ساخت نیروگاه‌های حرارتی، سیکل ترکیبی یا تجدیدپذیر را دشوار کرده، کارشناسان بر ضرورت اتخاذ تاکتیک‌های کوتاه‌مدت برای اولویت‌بندی اصولی و بر پایه توافق‌ طرفین تاکید دارند تا با حفظ حداکثر سطح تولید، امنیت اقتصادی و ملی کشور تضمین شود.

در همین راستا در گفت‌وگو با‌هاشم اورعی، عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف، به بررسی اهمیت تامین برق صنایع در مسیر توسعه اقتصادی پرداخته شده است. اورعی با اشاره به وضعیت اقتصاد کشور، تاکید کرد که توجه جدی به بخش صنعت باید در اولویت سیاستگذاری‌ها قرار گیرد.

او با تشریح اجزای تشکیل‌دهنده تولید ناخالص داخلی، تامین پایدار انرژی الکتریکی را چالش‌ اساسی رشد صنعتی کشور دانست. همچنین بر لزوم بازنگری در سیاست‌های فعلی مدیریت خاموشی‌ بخش صنعت تاکید کرد. اورعی وضعیت کنونی اقتصاد ایران را شکننده دانست و «عدم رشد اقتصادی کافی» را معضل اصلی کشور معرفی کرد. به گفته این استاد دانشگاه، بخش کشاورزی به دلیل کمبود آب، فناوری قدیمی و الگوی نامناسب کشت، بخش خدمات به دلیل قطع ارتباط با بازارهای جهانی و ضعف در صنعت گردشگری و بخش نفت و گاز به دلیل کاهش تقاضای جهانی و کمبود سرمایه‌گذاری در داخل، نمی‌توانند محور توسعه کشور در سال‌های آینده باشند. در مقابل، بخش صنعت ایران که دارای دو ویژگی بالقوه، یعنی عمق بالا و نیروی کار جوان و تحصیل‌کرده است، تنها گزینه قابل اتکا برای رشد اقتصادی به حساب می‌آید. البته این امر مشروط بر این است که چالش تامین برق صنعت حل شود.

اورعی با تاکید بر محدودیت در تامین برق مورد نیاز صنایع، اظهار کرد: «در شرایطی که عرضه برق با محدودیت مواجه است، منطق اقتصادی ایجاب می‌کند سهم کمتری از خاموشی‌ به بخش‌های مولد اختصاص داده‌شود؛ این ضرورت به آن دلیل است که صنایع تولیدکننده کالاهای اساسی و استراتژیک، کمتر محتمل آسیب شوند.» به گفته او، قطعی‌ برق در بخش صنعتی از پنج سال گذشته آغاز و منجر به کاهش تولید شده است. اما اکنون این فشار به‌تدریج به خانوار نیز منتقل شده و از سال گذشته مردم، خاموشی‌ها را بیش‌ از پیش احساس می‌کنند.

منبع؛ دنیای اقتصاد